“Wettelijke garantie” en “fabrieksgarantie” lijken op elkaar. Maar het zijn twee heel verschillende dingen. Als je dat verschil snapt, begrijp je ook waarom je vaak meer rechten hebt dan je denkt.
Het verschil in één zin
- Fabrieksgarantie is een belofte van het merk. Vrijwillig, extra.
- Wettelijke garantie is een recht dat je altijd hebt bij de winkel. Niet optioneel.
Die wettelijke garantie heet officieel conformiteit. Het staat in artikel 7:17 van het Burgerlijk Wetboek.
Wat houdt conformiteit in?
De regel is eigenlijk simpel: een product moet zijn wat je er redelijkerwijs van mocht verwachten. Is dat niet zo, dan is de verkoper verantwoordelijk. De verkoper, niet de fabrikant.
Wat je redelijk mag verwachten hangt af van:
- Het type product
- De prijs die je betaalde
- Hoe het product is gepresenteerd (reclame, specs, verpakking)
- Het normale gebruik dat je ervan maakt
Een koelkast moet koelen. Een laptop moet aanblijven. Een koptelefoon moet geluid produceren. Klinkt logisch - maar hier stopt het niet. Ze moeten dat ook een redelijke tijd blijven doen.
Drie voorbeelden uit de praktijk
TV stuk na 3 jaar
Je kocht in 2023 een OLED-tv van €1.400. In 2026 gaan er pixels uit. De winkel zegt: “uw garantie is verlopen.” Vraag: wat mocht je redelijk verwachten van een tv van dit bedrag?
Antwoord: zeker 6 tot 8 jaar. Drie jaar is te vroeg. De winkel is aan zet.
Laptop geeft na 14 maanden de geest
Een MacBook Air van €1.300, na iets meer dan een jaar startproblemen. De winkel verwijst naar Apple. Maar de winkel verkocht je het product, en de winkel moet op grond van conformiteit de oplossing bieden - ook al zou Apple niks doen.
Wasmachine lekt na 4 jaar
Een wasmachine van €800 moet zeker 8 tot 10 jaar meegaan. Lekt hij na 4 jaar, dan heb je nog steeds recht op een oplossing. Misschien niet 100% terugbetaling - je hebt er immers al 4 jaar mee gewassen - maar wel een passende oplossing zoals gedeeltelijke compensatie of een goedkope reparatie.
Waarom weten zo weinig mensen dit?
Omdat winkels hun klantenservice hebben getraind op hun garantievoorwaarden, niet op de wet. En omdat je als consument het verschil niet hoeft te kennen - totdat er iets stuk gaat.
Wij vinden: dat hoort anders. Je hebt het recht. Je hebt een bon. Je hebt een verhaal. De rest is een kwestie van weten hoe je het zegt.
Wat je onthoudt
- Conformiteit is geldig bij de winkel, niet bij de fabrikant.
- Het stopt niet na 2 jaar - het hangt af van wat redelijk is.
- Prijs, type en normaal gebruik bepalen samen je rechten.
- Een goed bewaarde bon maakt het verschil tussen een “nee” en een oplossing.